EU-hof verwijst langdurige Kraftwerk-samplingzaak terug naar Duitse hoogste rechter

Het Europees Hof van Justitie heeft opnieuw een belangrijke stap gezet in het al jarenlang slepende conflict tussen Kraftwerk en Sabrina Setlur. De zaak wordt teruggestuurd naar het Duitse Hooggerechtshof, dat nu een definitieve uitspraak moet doen over het vermeende ongeoorloofde gebruik van een sample.

De juridische strijd begon eind jaren negentig en draait om het nummer Nur Mir van Setlur, geproduceerd door Moses Pelham. Volgens Kraftwerk is in het nummer een vertraagde drumloop verwerkt uit hun track Metall auf Metall, zonder dat daarvoor toestemming is gevraagd. De band stelt dat daarmee inbreuk is gemaakt op hun rechten.

Sinds de start van de zaak in 1997 hebben meerdere Duitse rechters zich over het conflict gebogen, vaak met uiteenlopende uitspraken. In 2019 oordeelde het Europees Hof nog dat het gebruik van herkenbare samples zonder toestemming in principe niet is toegestaan.  

De juridische context veranderde echter in 2021, toen nieuwe Europese regelgeving ruimte bood voor het gebruik van samples in specifieke gevallen. Een uitzondering geldt bijvoorbeeld wanneer een sample kan worden aangemerkt als een zogeheten pastiche — een artistieke verwijzing naar bestaand werk.

Omdat onduidelijk bleef hoe dat begrip precies moet worden geïnterpreteerd, vroeg het Duitse Hooggerechtshof om extra uitleg van het Europese Hof. Dat heeft nu verduidelijkt dat een pastiche wel moet verwijzen naar bestaand werk, maar tegelijkertijd voldoende onderscheidend moet zijn. Ook moet er sprake zijn van een duidelijke artistieke of creatieve relatie met het oorspronkelijke werk.  

Het is nu aan het Duitse Hooggerechtshof om te bepalen of het gebruik van de sample in Nur Mir binnen die kaders valt. Wanneer die uitspraak volgt, is nog niet bekend.